1937’de Detroit’de bir puro fabrikasında, Büyük Buhran sırasında, başını Polonyalı kadın işçilerin çektiği büyük bir eylem gerçekleşti. Endüstriyelleşme döneminde Detroit tekstil, otomobil, ilaç, tütün ve puro sanayinde bir merkezdi. Tütün sanayinin büyümesindeki en önemli etkenlerden biri ABD’ye göç eden Polonyalılardı. 1920’lerde ABD’deki en büyük etnik grup olmayı başarmışlardı ve böylece puro sanayi de istihdam ettiği insan bakımından şehrin en büyük üçüncü sanayi olmuştu. Polonyalılarla tütün üretiminin özdeşleşmesi sonucu şehrin bir bölümü büyük bir Polonyalı mahallesine dönüşürken kimi tütün fabrikaları da bu bölgelere taşındı. 1913’te 302 erkek işçi bu fabrikalarda çalışırken kadınların sayısı 3896’ydı. Bu kadınların çoğunluğu 20 yaş altı, bekar, aynı işi yapan erkeklerden daha az maaş alan kadınlardı. Kadınların kısa süre sonra aile kurmak sebebiyle işten çıkacakları bu sebeple kariyer beklentisi olmaksızın geçici olarak iş sahibi oldukları varsayımı bu ücret eşitsizliğini meşrulaştıran unsurlardan biriydi.

Sürdürülebilirliği zor olan bu işin çalışma koşulları da oldukça zorlayıcıydı. Zehirli tütün tozunun sürekli havada olduğu, havalandırmanın çalışmadığı, tuvaletlerin pis olduğu, cinsel tacizin gündelikten sayıldığı bir ortamda çalışmak zorundalardı. Büyük Buhran’la birlikte maaşların yüzde 35-50 oranında kesilmesiyle Detroit’te en az maaşa sahip kesim bu kadınlar oldu.

Kadınlar kendilerinden ekstra ücret ödenmeksizin standard puronun üzerine lüks puro sarmaları istendiğinde sessiz protesto biçimlerine başladılar. Örneğin göğüslerine sigara saklayıp ürettiklerinin bir kısmını yürütmeleri gibi. Bir süre sonra kadınlar, sendikaları yokken ve yasal müzakere olasılığı düşük olmasına rağmen fabrika yönetiminden yüzde 10 maaş artışı talebinde bulundular. Fakat taleplerine yanıt alamadılar. 5 gün sonra otomotiv sanayi başta olmak üzere, endüstriyel şehirlerdeki maaş artışı ve insanca koşullar için yükselen emek hareketinin de etkisiyle 16 Şubat 1937’de kadınlar bir oturma eylemi örgütlediler. Başka tütün fabrikalarındaki kadın işçilerle bir araya gelerek ortak bir yürüyüş düzenlediler. Polonyalı erkeklerin domine ettiği siyaset alanını kadınlar ele geçirdi ve bu sürede çocuk bakımı, ev işi gibi işleri erkeklere bıraktılar.

Mart ayına gelindiğinde kadınların grevde olduğu 6 fabrikadan 2 tanesi kadınların taleplerini kabul etti. Diğer fabrikalarda grev sürdü. Polis bu direnişe müdahale ederek kadınları yaraladı. Başka sanayi kollarında çalışan işçilerin de desteğiyle grev sürdü, polis ise tehditlerine devam etti. Nisan ayında Michigan valisi Frank Murphy’nin de konuya eğilmesi ile puro sanayi kadınların taleplerini kabul etti, puro üreticileri sendikası kuruldu, kadınlar kazandı.

Cevapla

Please enter your comment!
Lütfen adınızı yazın.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.